Αφορμή για το παρόν κείμενο αποτελεί το άρθρο «Ξαναείδαμε την Μέδουσα»  [1] του αξιότιμου κ. καθηγητή Μάνου Παπάζογλου. Στο άρθρο αυτό, ο κ. Παπάζογλου επιχειρεί να δώσει μία «μυθολογική» διάσταση της Χρυσής Αυγής παραβάλλοντάς την ωσάν άλλη Μέδουσα, το τέρας που ποτέ κανείς δεν μπόρεσε να αντιμετωπίσει κατάματα, προτείνοντας ταυτόχρονα ως άλλη ασπίδα του Περσέα –το φονικό εργαλείο με το οποίο ο ήρωας σκότωσε το κτήνος- την χρηματοδότηση των κομμάτων της Βουλής που προβλέπει με όχι και τόσο ξεκάθαρα κριτήρια ο νόμος ν. 3023/2002. Καθώς η πρόταση αυτή παρουσιάζει κάποιο ενδιαφέρον επιλέγω να σταθώ σε 3.5 σημεία του άρθρου και να εκφράσω αναδομώντας τον «μύθο» κάποιες ενστάσεις όχι τόσο με την αποτελεσματικότητα αυτού του ενδεχομένου όσο με την προθυμία εκλογικού σώματος και πολιτικού κόσμου –πλην του τέρατος ασφαλώς- να σηκώσει αυτή την «ασπίδα». Τι θέλω να πω; Ας ξεκινήσω απαριθμώντας τα 3.5 σημεία:                                

1. Η Χρυσή Αυγή ως Μέδουσα: Δευτερεύοντες χαρακτήρες του όμορφου επικού αυτού μύθου είναι οι Θεοί Αθηνά και Ερμής οι οποίοι συμβουλεύουν, νουθετούν και εξοπλίζουν τον άνθρωπο Περσέα ώστε να αντιμετωπίσει νικηφόρα την Μέδουσα και να επιτύχει έτσι τον προσωπικό του άθλο ο οποίος θα του εξασφαλίσει την επιστροφή στην πατρίδα αλλά και την επανάκτηση της μητέρας του Δανάης από τον βασιλιά της Σερίφου Πολυδεύκη. Αν σύμφωνα με τον κ. Παπάζογλου η Μέδουσα είναι η Χρυσή Αυγή τότε ο Περσέας δεν είναι άλλος από το πολιτικό σύστημα της χώρας. Δεν μπορώ να φανταστώ άλλον ιδανικό ήρωα ικανό να αντιμετωπίσει στα πλαίσια ενός κράτους δικαίου το τέρας του νεοναζισμού από τον ίδιο τον Νόμο και τη συντεταγμένη πολιτεία. Μήπως όμως έχουμε να κάνουμε με έναν απρόθυμο και ράθυμο Περσέα; Η απάντηση θα δοθεί στο 3ο σημείο παρακάτω. Προς το παρόν αυτό που με απασχολεί είναι ποιος, ποιοί ή τι συνταιριάζει περισσότερο στις μέρες μας με τον ρόλο του Ερμή και της Αθηνάς; Για να παλέψει ο Περσέας με το κτήνος του δόθηκαν ως δώρα από τους Ολύμπιους τόσο η αστραφτερή ασπίδα της θεάς της Σοφίας όσο και τα πτερωτά σανδάλια του αγγελιοφόρου Ερμή καθώς και η περικεφαλαία του Κυνός η οποία θα τον καθιστούσε αόρατο.                      

 Ποιος θα εξοπλίσει σήμερα την πολιτεία ώστε να καταφθάσει στην νήσο της Γοργώς, το λημέρι του νεοναζισμού, και να φέρει εις πέρας την αποστολή; Μα φυσικά η ψήφος του εκλογικού σώματος, ο ίδιος ο λαός. Μήπως όμως εδώ είναι που πάσχουμε περισσότερο από οπουδήποτε αλλού; Έστω ότι ο Περσέας δεν είναι ένας αλλά πολλοί, είναι το πολιτικό σύστημα, τα κόμματα, τα δικαστήρια, ο Νόμος σαν έννοια αλλά και οι εκατοντάδες οργανώσεις και πρωτοβουλίες πολιτών που αντιμάχονται τον φασισμό σε επίπεδο κοινωνίας. Οι «θεοί» όμως, χωρίς την συναίνεση και την παρότρυνση των οποίων ο κάθε Περσέας είναι ένα ακόμη εν δυνάμει θύμα της Μέδουσας (ποιά η τύχη του ήρωα χωρίς την ασπίδα δώρο της Αθηνάς;) συμψηφίζονται και μεταφράζονται σε ένα και μοναδικό σώμα, το εκλογικό, τον ίδιο τον λαό. Αν ο λαός είναι απρόθυμος και δεν πείθεται για τα δεινά της Μέδουσας αντιμετωπίζοντας την όχι ως εχθρό αλλά σαν τιμωρία ή αντίβαρο για το σαθρό και διεφθαρμένο πολιτικό σύστημα των δεκαετιών που ακολούθησαν μετά την μεταπολίτευση τότε ο Περσέας είναι καταδικασμένος να πετρώσει κοιτώντας άοπλος κατάματα το τέρας. 

Αν το ίδιο το εκλογικό σώμα δεν πείθεται για την αναγκαιότητα να αντιμετωπισθεί το κακό στην ώρα του αλλά το βλέπει αντίθετα σαν «αναγκαίο κακό» που ίσως μέσω της πυγμής επιφέρει την αλλαγή και την πάταξη της διαφθοράς στον τόπο τότε εύκολα η Μέδουσα μπορεί να γίνει και Κράκεν, το άλλο μυθικό τέρας που στάλθηκε από τον θεό Ποσειδώνα λόγω της υπεροψίας της επαρμένης Κασσιόπης, ως φόβητρο των ανθρώπων και απαιτούσε θυσίες για μην τους κατασπαράξει και να εξευμενιστεί. Σε αυτή την περίπτωση και με την παραπάνω ελαφρώς γλαφυρή αντιπαραβολή, πιστεύω ότι η Χρυσή Αυγή δεν είναι η Μέδουσα αλλά το Κράκεν που έστειλε ο λαός-Ποσειδώνας στην Βουλή ως φόβητρο των επαρμένων, διεφθαρμένων και καθόλα ράθυμων πολιτικών. Η βασική δυσκολία στην αντιμετώπιση της Χρυσής Αυγής, δεν είναι η ίδια η Χρυσή Αυγή αλλά η απροθυμία. Αυτή σιωπηρή και συγκεκαλυμμένη συγκατάθεση μερίδας του ελληνικού λαού ως προς την δράση του τέρατος το οποίο προ ελαχίστων ημερών ξεδίψασε με αίμα.                         

 2. Τα «πρόδρομα χαρακτηριστικά της κοινωνίας» στα οποία αναφέρεται ο κ. Παπάζογλου έρχονται να συμπληρώσουν τα περί απροθυμίας του εκλογικού σώματος που αναφέρονται παραπάνω. Όταν «στις πρώτες εκλογές, 4 στους 10 ψηφοφόρους του νεοπαγούς κόμματος της Χρυσής Αυγής (41%) προήλθαν από τη ΝΔ, 2 στους 10 (20%) από το ΠΑΣΟΚ  και  1 στους 10  (9%) από τον ΛΑΟΣ»[2] διερωτάται κανείς τι ενώνει αυτούς τους τρεις διαφορετικούς πολιτικούς φορείς ώστε οι απογοητευμένοι οπαδοί τους να καταλήγουν στο ίδιο χωνευτήρι; Μήπως υπάρχουν κάποια κοινά  υπερκομματικά χαρακτηριστικά των ψηφοφόρων τα οποίο σε καιρούς σκοτεινούς και ανασφαλείς ενεργοποιούνται αυτόματα σαν μύχια ένστικτα και όχι σαν λογική σκέψη; Υπάρχουν και είναι ακριβώς αυτά τα «πρόδρομα χαρακτηριστικά» τα οποία ο κ. Παπάζογλου απαριθμεί ως εξής α) άρνηση θεμελιωδών αρχών του δημοκρατικού πολιτεύματος β) άσκηση βίας για ιδεολογικούς σκοπούς γ) απουσία ανεκτικότητας στην διαφορετική άποψη. Σε αυτά τα χαρακτηριστικά θα προσθέσω επίσης δ) το ελληνικό θυμικό ή ελληνική παλικαριά και ε) την επιλεκτική ξενοφοβία.                                                                  

 Ο Έλληνας την δεκαετία του ’80 έπαιζε ξύλο στα καφενεία χωρισμένος σε «μπλε» και «πράσινους» ενώ την ταραγμένη δεκαετία του ’40 ο ελληνικός εμφύλιος δίδαξε με απάνθρωπο τρόπο το πόσο εύκολα οι σφαίρες επιρροής και η σύγκρουση των ιδεολογιών μπορούν να οπλίσουν το χέρι αδερφού έναντι αδερφού.  Έλλην παλικαράς δεν νοείται χωρίς να σηκώσει χέρι απέναντι στον αντίπαλό του, πολιτικό ή άλλο. Η επιλεκτική απραξία στα πλαίσια της δημοκρατικής ιδεολογικής ποικιλίας ή ο διάλογος με τον αντίπαλο θεωρούνται ποταπές αρετές. Είναι το θυμικό μας τέτοιο. Ο Έλληνας λεβέντης όταν θίγεται πρέπει να χτυπήσει το χέρι στο τραπέζι, να προκαλέσει το σοκ και τον τρόμο στον περίγυρο και να πράξει σαν «άντρας». Όταν αισθανθεί ότι η ομάδα, ο φίλος, η σύζυγος ή το κόμμα τον προδίδει πρέπει να επιδιώξει την τιμωρία και την απαξίωση τους μέχρι να τα αγαπήσει πάλι από την αρχή σε μία φρενήρη σχέση αλληλεξάρτησης. Για να το θέσω ακόμα πιο απλά, όταν το 10αρι της ομάδας βάζει γκολ είναι το αστέρι, ο θεός επί του χλοοτάπητα. Όταν χάνει ευκαιρίες ή βρίσκεται σε κακή φόρμα είναι ένα «παλτό» άξιο προς ύβρεις και ρίψη αντικειμένων εναντίον του. Αντίστοιχα και με τον πολιτικό, όταν κάνει τις χάρες του Έλληνα ψηφοφόρου είναι το «μέσο», ο «δικός του βουλευτής», όταν δεν τις κάνει ή τον φέρνει προ των μνημονίων και της ανεργίας είναι αυτός που πρέπει να πονέσει και να τιμωρηθεί μέσω της ψήφου.                                                                                                                                    

 Πέρα από την «παλικαριά» αυτό που χρόνια συντηρούμε ανάμεσά μας είναι μια σειρά από λανθάνουσες ρατσιστικές πρακτικές οι οποίες είναι αποτέλεσμα της επιλεκτικής ξενοφοβίας. Την δεκαετία του ’90 σε κάποιο δημοτικό σχολείο της επαρχίας που έτυχε να φοιτώ οι Έλληνες γονείς δεν ήθελαν τα «αλβανάκια» της τάξης να κάθονται στο ίδιο θρανίο με τα παιδιά τους αν και ήταν οι ίδιοι εργοδότες των Αλβανών εργατών της υπαίθρου που πολλές φορές φιλοξενούσαν σπίτι τους σε κάποιο δώμα ή αποθήκη. Αντιθέτως δεν είχαν κανένα απολύτως πρόβλημα να υποδέχονται ή να συστεγάζονται/γειτονεύουν με ξένους, Ευρωπαίους ή Αμερικανούς, σε camping, ενοικιαζόμενα δωμάτια, ταβέρνες ή ακόμα και στον χώρο εργασίας. Ο Βέλγος στα μάτια του Έλληνα είναι πολιτισμένος Ευρωπαίος ενώ ο Αλβανός ένας απλός Βαλκάνιος και μάλιστα κατώτερος. Αυτή η παράλογη πρακτική της άνισης μεταχείρισης εύκολα μετατρέπεται σε άκρατο ρατσισμό ειδικότερα σε περιόδους όπου αναζητούνται αποδιοπομπαίοι τράγοι, σε περιόδους κρίσης δηλαδή. Και αφού οι Αλβανοί κάτοικοι αυτής της χώρας αφομοιώθηκαν και ενσωματώθηκαν στο σώμα των πολιτών έπρεπε να βρεθούν νέα θύματα για τον Έλληνα λεβέντη ώστε να ξεσπάσει την οργή του για όλα τα άσχημα που του συμβαίνουν. 

Πακιστανοί, Αφρικανοί, λαοί της ανατολής και της υποσαχάριας Αφρικής ενοχοποιήθηκαν για την ανεργία, το παρεμπόριο, την κρίση και τις ασθένειες που ήρθαν. Αν προσθέσει κανείς σε όλα αυτά την ανάγκη για τιμωρία του πολιτικού συστήματος το οποίο ως λέγεται έμεινε αμέτοχο στην «άλωση της χώρας» ποιο το αποτέλεσμα; Ο Έλληνας Νεοδημοκράτης, Πασοκτζής ή ακόμα και Καρατζαφερικός να διαφέρει ως προς το χρώμα αλλά να συγκεντρώνει στην πλειοψηφία του όλα τα παραπάνω «ελληνικά» χαρακτηριστικά τα οποία τον οδηγούν στην αγκαλιά της Μέδουσας η οποία υπόσχεται να εξαλείψει κάθε τι διαφορετικό και αλλότριο. Συμπέρασμα; Τα κόμματα είναι πολλά αλλά ο Έλληνας και ο κακός του θυμικός εαυτός ένας. Με λίγα λόγια ήμασταν "νεοναζί" αλλά δεν το ξέραμε.                                                                                         

 3. «Ο σχετικός ν. 3023/2002 δεν περιλαμβάνει καμία δημοκρατική προϋπόθεση για την κατανομή της χρηματοδότησης». Δεν είναι απορίας άξιο το πώς ο νόμος που ουσιαστικά ρυθμίζει την ύπαρξη και τη συντήρηση των κομμάτων που έρχονται στην εξουσία, δεν προσδιορίζει αρνητικά και θετικά προσόντα σχετικά με τα κόμματα αυτά ; Γιατί το Σύνταγμα στα άρθρα 55-58 προσδιορίζει κωλύματα και ασυμβίβαστα βουλευτών ως προς την εκλογή τους και ο νόμος δεν προσδιορίζει κωλύματα σχετικά με τη χρηματοδότηση των κομμάτων; Μήπως είναι λιγότερο σημαντική η προτροπή στη βία και οι διακρίσεις που πρεσβεύει η Χρυσή Αυγή από το ηλικιακό κώλυμα των 25 ετών;   Μήπως αυτό το κενό αποτελεί μία έντεχνη προσπάθεια αποδυνάμωσης του νόμου και ανοικτής ερμηνείας; Αν ο νόμος αποτελούσε προϊόν τον δύο τελευταίων ετών τότε εύκολα θα μπορούσε να υποθέσει κανείς ότι εξυπηρετεί το άνοιγμα των θυρών σε ακραίες πολιτικές οργανώσεις. Καθώς όμως αυτό δεν συμβαίνει αναρωτιέται κανείς γιατί δεν εκμεταλλεύεται ακριβώς αυτό το κενό η ελληνική πολιτεία ως άλλος Περσέας, μετατρέποντας το σε ασπίδα κατά της Χρυσής Αυγής αυτά τα 2 χρόνια ή έστω από τι στιγμή που η Χ.Α. έδειξε απαξίωση τόσο στο Κοινοβούλιο όσο και στα ανθρώπινα δικαιώματα που προστατεύονται από το Σύνταγμα; Είναι μόνο η έλλειψη συνεννόησης μεταξύ των κομμάτων που αναφέρει ο κ. Παπάζογλου εμμέσως; Τι σταματά τα κόμματα εξουσίας από το να θωρακίσουν την Δημοκρατία μας; Μήπως έχουμε να κάνουμε με έναν απρόθυμο Περσέα ή ακόμα χειρότερα με έναν Περσέα που επιθυμεί να διατηρεί όντως και όχι υποθετικά όπως πλαγίως αναφέρει ο κ. Παάζογλου, το φόβητρο της Μέδουσας ζωντανό για μικροπολιτικούς σκοπούς και κομματικά οφέλη;                                                                                                                     

3.5  «Ελπίζουμε κανείς στο πολιτικό σύστημα να μην έχει έστω την παραμικρή σκέψη να διατηρεί φόβητρα για κομματικές σκοπιμότητες». Το κεφάλι της Μέδουσας μαθαίνουμε ότι είναι αποτελεσματικό και τρομερό τόσο κομμένο όσο και στεκούμενο στους ώμους της. Δεν έχει σημασία επομένως αν είναι ζωντανό ή νεκρό, αρκεί το ότι προκαλεί τον τρόμο και πετρώνει. Μήπως αυτός ο τρόμος είναι η αναγκαία συνθήκη ώστε η Νέα Δημοκρατία του Αντώνη Σαμαρά να ενθαρρύνει την πόλωση και τη συσπείρωση των παραδοσιακών κεντροδεξιών-δεξιών/συντηρητικών ψηφοφόρων ενώ την ίδια στιγμή διατηρεί έναν άσπονδο «συνέταιρο» στην αντιπολίτευση με την μεταρρυθμιστική αριστερά που θεωρητικά επιχειρεί να φέρει στην εξουσία ο Αλέξης Τσίπρας; Είναι η Χ.Α. ο μπαμπούλας που έχει ανάγκη η συγκυβέρνηση και ειδικά η Νέα Δημοκρατία ώστε να μείνει στην εξουσία; Προσωπικά διαπιστώνω πως όσο ο καιρός προχωρά και η συγκυβέρνηση υιοθετεί όλο και πιο σκληρές κοινωνικές και οικονομικές πολιτικές, τόσο επιχειρεί να φαίνεται συγκριτικά καλύτερη πλάι στους Νεοναζί της Χρυσής Αυγής. Το σκεπτικό είναι ότι το ακόμα χειρότερο από ένα νέο μνημόνιο είναι η διολίσθηση στην βαρβαρότητα των Νεοναζί τους ο οποίους ο κ. Δένδιας κατακεραυνώνει επιδεικτικά τις τελευταίες μέρες, μετά τη δολοφονία του Παύλου Φύσσα. Με αυτή την λογική η Χρυσή Αυγή είναι αναγκαία συστημικά ως το αντίβαρο, το τέρας σε μια σειρά από άλλα «αναγκαία κακά». Δημιουργείται έτσι ένα τεχνητό δίλημμα, μνημόνιο 3 & 4 ή διολίσθηση στον Καιάδα της Αυγής χωρίς επιστροφή; Επίσης, με μία Αριστερά αμήχανη στο ενδεχόμενο να κυβερνήσει η Χρυσή Αυγή βρίσκει ευκαιρία να κάνει ακόμα πιο σκληρή αντιπολίτευση για λογαριασμό και της Νέας Δημοκρατίας όσο και αν από τα σπλάχνα της τελευταίας προέκυψε το εξάμβλωμα της θεωρίας των «δύο άκρων» (βλέπε Λαζαρίδη).    Όταν η Χ.Α. χτυπάει τον ΣΥ.ΡΙΖ.Α ένας Νεοδημοκράτης χαμογελά χαιρέκακα από ικανοποίηση. Δεν έχει καμία σημασία που μετά από λίγο ο ίδιος Νεοδημοκράτης θα μιλήσει για ακραίους φασίστες λαϊκιστές, οι δεξιοί στην Ελλάδα διαχρονικά μετακινούνταν πιο εύκολα στο δεξιό πολιτικό φάσμα και με λιγότερη ιδεολογική προσήλωση από ότι οι διασπασμένοι αριστεροί. Δεν είναι τυχαίο άλλωστε ότι η Νέα Δημοκρατία φιλοξενεί άτομα όπως ο Φαήλος Κρανιδιώτης, η Χριστίνα Σιδέρη και ο Άδωνις Γεωργιάδης, προσωπικότητες των οποίων το ιδεολογικό υπόβαθρο αλλά και οι πολιτικές καταβολές πηγάζουν από την άκρα δεξιά.                                                                                                        

Επομένως για όλους τους παραπάνω λόγους ας είμαστε λίγο επιφυλακτικοί για το κατά πόσο ο Περσέας είναι πρόθυμος να εξαλείψει την Μέδουσα και μάλιστα με την βοήθεια ενός λαού ο κακός εαυτός του οποίου δεν τον αφήνει να εμπεδώσει πως το τέρας που εξαπέλυσε για να τιμωρήσει το σύστημα έχει ήδη στραφεί εναντίον του και δεν υπάρχει κανείς για να τον προστατέψει.




[1] Μάνος Παπάζογλου, «Ξαναείδαμε την Μέδουσα», άρθρο στην ιστοσελίδα Protagon.gr, (21 Σεπτεμβρίου 2013), (ημ/νία πρόσβασης: 22 Σεπτεμβρίου 2013), http://www.protagon.gr/?i=protagon.el.post&id=27752


[2] Γιάννης Μαυρής, «Αυτή είναι η «ακτινογραφία» και η «γεωγραφία» της Χρυσής Αυγής – Μπορεί να βγει εκτός νόμου;», άρθρο στην ιστοσελίδα onalert.gr, (21 Σεπτεμβρίου 2013), (ημ/νία πρόσβασης: 22 Σεπτεμβρίου 2013), http://www.onalert.gr/stories/ayti-einai-i-aktinografia-kai-i-geografia-tis-xrysis-aygis